भत्किँदै हिमालय, भत्किँदै हाम्रो विकासको भ्रम

नेपाल–तिब्बत सीमाको माथिल्लो हिमाली भूभागमा केही मिनेटमै एउटा संसार बदलियो। साङ्बु री र लाङटाङ लिरुङ हिमनदीको करिब ६०० मिटर चौडा भाग टुक्रिँदै लगभग १,२०० मिटर तल उपत्यकामा खस्यो। पहाड खस्यो। बरफ खस्यो। चट्टान खस्यो। अनि त्यसको ऊर्जा माटो, ढुंगा र पानीको विनाशकारी भेलमा बदलियो। पहिलो क्षणमा भूगर्भविद्हरूले जमिन हल्लिएको महसुस गरे र त्यसलाई ५.२ म्याग्निच्युडको ...

डायस्पोरा / एन आर एन

वंशजकै नागरिकता निरन्तरताको माग : कार्यान्वयनको लागि राजनीतिक प्रतिबद्धता

गैरआवासीय नेपाली संघ (एनआरएनए) ले विदेशमा रहेका नेपाली तथा नेपाली मूलका नागरिकका लागि वंशजकै नेपाली नागरिकताको निरन्तरता हुनुपर्ने मागलाई पुनः जोडदार रूपमा उठाएको छ। चीनको ग्वाङ्झाउमा जारी ११औँ एसिया–प्यासिफिक क्षेत्रीय सम्मेलन तथा ‘आरोहण–२०२६’ मा उद्घाटन सत्रदेखि नागरिकतासम्बन्धी विशेष छलफलसम्म एनआरएनएका पूर्वअध्यक्ष, पदाधिकारी, अभियन्ता तथा राजनीतिक दलका सांसदहरूले नागरिकताको विषयलाई प्रमुखताका साथ उठाउनुभएको छ। एनआरएनएले लामो ...

प्रकृती / जिवजन्तु

डल्फिन मात्रै एकअर्कालाई नामले बोलाउने जनावर ?

मानिसले जस्तै जनावरहरूले पनि एकअर्कालाई नामले बोलाउँछन् कि बोलाउँदैनन् भन्ने प्रश्नले लामो समयदेखि वैज्ञानिकहरूको ध्यान तानेको छ। पछिल्ला अनुसन्धानहरूले बोटलनोज डल्फिनले प्रयोग गर्ने विशेष प्रकारको ध्वनि—‘सिग्नेचर सिटी’ (Signature Whistle)—मानिसको नामसँग मिल्दोजुल्दो भूमिका खेल्न सक्ने संकेत गरेका छन्। तर अन्य जनावरका हकमा भने यस्तो निष्कर्षमा पुग्न अझै पर्याप्त प्रमाण नभएको वैज्ञानिकहरूले बताएका छन्। साइन्स पत्रिकासँगको कुराकानीमा ...